Priester … en Muslim tegelijk

“Ik ben tegelijk Muslim en Christen”

Door Janet I. Tu

Kort na de middag bindt Ann Holmes Redding op vrijdag een zwarte hoofddoek om en maakt ze zich klaar om te gaan bidden met haar Muslimgroep op First Hill. Op zondagmorgen knoopt Redding de witte kraag om als priester in de Episcopale Kerk. Ze doet het alletwee, zo zegt ze, omdat ze Christen is èn Muslim.

Redding, die tot voor kort directeur van de geloofsvorming aan de Sint-Marcus-Kathedraal van de Episcopale Kerk was, is al meer dan 20 jaar priester. Ze is er nu klaar voor om de mensen te vertellen dat ze sinds 15 maanden ook Muslim is. Ze voelde zich aangetrokken tot dit geloof nadat een inleiding tot het Islamitische gebed haar diep had geraakt.

Haar aankondiging heeft velen verrast en verward, en riep de logische vraag op: “Hoe kan je nu zowel Christen zijn als Muslim?” Maar ze heeft ook andere reacties uitgelokt. Vrienden zeggen over het algemeen wel achter haar te staan, terwijl religieuze geleerden van mening verschillen. Er zijn er die zeggen dat het inderdaad, afhankelijk van de manier waarop je de leerstellingen van de beide religies interpreteert, mogelijk is om beide te zijn. Anderen dan weer menen dat de beide religies mekaar uitsluiten.

“Er zijn leerstellingen van de godsdiensten die heel, heel verschillend zijn”, aldus Kurt Fredrickson, directeur van het programma ‘Doctor of Ministry’ aan het Theologisch Seminarie Fuller, in Passadena (California, USA). “De meest fundamentele is: wat doe je met Jezus?” Het Christendom heeft Jezus doorheen de geschiedenis beschouwd als de Zoon van God en de Vleesgeworden God, zowel ten volle mens als ten volle God. Muslims, die Jezus nochtans als een groots Profeet erkennen, zien hem niet als een God, noch als Zoon van God. “Ik denk niet dat het mogelijk is om beide te zijn”, zei Frederickson, “net zomin als je tegelijk Republikein en Democraat kan zijn.”

Redding, die deze herfst les gaat geven over het Nieuwe Testament als gast-assistent-professor aan de Universiteit van Seattle, heeft een andere analogie.
“Ik ben zowel Muslim als Christen, net zoals ik tegelijk een Amerikaan ben van Afrikaanse oorsprong èn een vrouw. Ik ben 100% de twee.”

Redding vindt niet dat het aan haar is om alle tegenstellingen op te lossen. “Zelfs binnen eenzelfde godsdienst geraken mensen het niet eens over alle details”, zei ze. “Waarom zou ik dan mijn tijd verdoen met het verzoenen van àlles van het Christendom met àlles van de Islam? Op het meest elementaire niveau stel ik vast dat de twee godsdiensten compatiebel zijn. Meer heb ik niet nodig.”

Ze vertelt dat ze een onverklaarbare roeping voelde om Muslim te worden, om zich aan God over te geven – wat de betekenis is van het woord “Islam”. “Het ging niet over intellect”, zei ze. “Ik weet alleen dat het verlangen van mijn hart naar de Islam heel erg te maken had met mijn identiteit en met wie ik hoor te zijn. Ik kon niet ‘niet Muslim’ zijn.”

 

De situatie van Redding is erg ongewoon.

Ambtenaren van het Nationale Hoofdkwartier van de Episcopale Kerk hebben gezegd dat ze geen weet hebben van een andere situatie waarbij een priester tegelijk ook aanhanger was van een ander geloof. Ze stelden dat het aan de plaatselijke bisschop was om te beslissen of een dergelijke priester in die rol kan verderwerken. Redding’s bisschop, Mgr Vincent Warner, zegt Redding te aanvaarden als Episcopale priester èn als Muslim, en dat hij de mogelijkheden op het vlak van interreligieuze relaties boeiend vindt. Haar aankondiging, voor het eerst gedaan langs het diocesane nieuwsblad, heeft volgens hem niet veel controverse veroorzaakt.

Enkele plaatselijke Muslim leiders staan versteld. Tegelijk Muslim zijn en Christen – “Ik weet niet hoe dat gaat”, zei Hisham Farajallah, voorzitter van het Islamitisch Centrum van Washington. Maar Redding werd warm onthaald door de leiders van het Al-Islam Centrum van Seattle, de Muslimgroep waar ze gaat bidden. “Islam zegt niet dat als je Christen bent, je geen Muslim bent” aldus de programmadirecteur Ayesha Anderson. “Islam stelt de zaken niet op die manier voor.”

Redding is ervan overtuigd dat ze kan helpen de religieuze spanningen te temperen door haar verhaal te vertellen, en ze hoopt dat het een stap kan worden in de richting van haar droom: een instituut op te richten voor de studie van Jodendom, Christendom en Islam. “Ik denk dat wat mij is overkomen een teken van hoop kan zijn”, zei ze.

 

Een godsdienst vinden die past

Redding is 55 en alleenstaand, met donkerbruine ogen, dreadlocks en een stem die gemakkelijk gepassioneerd geraakt als ze praat over haar geloof. Ze genoot ook een klassieke zangopleiding en heeft gezongen tijdens jazz-nachten in Sint-Marcus. Als oudste van drie meisjes groeide Redding op in Pennsylvania, in een succesvol intellectueel gezin. Haar vader was een van de advocaten die pleitte in de zaak “Brown versus Board of Education” (Brown tegen het Ministerie van Onderwijs) voor het Hooggerechtshof, een mijlpaal die leidde tot de desegregatie (opheffen van rassenscheiding) in de nationale officiële scholen. Haar moeder behoorde tot de eerste klas van de Fulbright geleerden. (*)

Al waren haar ouders niet bijzonder godsdienstig, toch werd ze gedoopt en stuurden ze haar naar een Episcopale zondagsschool. Ze heeft altijd aangevoeld dat God bestaat en dat Hij van haar houdt, zelfs als de zaken er minder goed voor staan – wat ook gebeurde. Ze ervoer racisme op school, werd sexueel misbruikt en tegen de tijd dat ze een jongvolwassene was, kampte ze met een alcoholverslaving, waarvan ze nu al 20 jaar herstelt.

Ondanks deze moeilijkheden haalde ze haar diploma aan de Brown Universiteit, verwierf ze masters aan twee seminaries en ontving ze haar Ph. D over het Nieuw Testament aan het Theologisch Seminarie Union, in New York stad. Ze voelde zich geroepen om priester te worden en werd in 1984 gewijd. Hoezeer ze ook van haar Kerk houdt, ze heeft ze ook altijd uitgedaagd. Ze noemt het Christendom de “wereldgodsdienst van de privileges”. Ze heeft nooit geloofd in de oerzonde. En jarenlang had ze het moeilijk met de aard van Jezus’ goddelijke natuur.

Toen ze in 2001 bij het vlaggenschip van de Episcopale Kerk in West-Washington kwam, vond ze een goede ‘pasvorm’ bij Sint-Marcus. Ze stond in voor de programma’s voor geloofsvorming en -verdiepeing tot maart dit jaar, toen zij met nog twee collega’s om budgettaire redenen werd ontslagen. De deken van de kathedraal verklaarde dat Redding’s ontdekkingstocht in de Islam niets te maken had met haar ontslag.

Ironisch genoeg was het daar, in Sint-Marcus, dat ze zich voor het eerst tot de Islam aangetrokken voelde. In de herfst van 2005 gaf een plaatselijke Muslim leider een spreekbeurt in de kathedraal en verrichtte nadien het gebed, staande voor de aanwezigen. Redding was ontroerd. Terwijl hij op zijn knieën viel en zich voorover uitstrekte op de vloer, leek het haar of zijn hele lichaam bij zijn overgave aan God betrokken was. Later, in de lente, leerde een andere Muslimleider tijdens een interreligieuze les de aanwezigen een gereciteerd gebed aan en leidde een meditatie over het openen van je hart. De recitatie trok de zangeres in Redding aan, de meditatie sprak haar hart aan. Ze begon het gebed dagelijks te herhalen.

Rond die periode stierf haar moeder en daarna “bevond ik me in een situatie die ik op geen enkele andere manier aankon, dan door me volledig aan God over te geven”, vertelt ze. Ze weet nog altijd niet waarom dat dan betekende dat ze Muslim moest worden. Het enige wat ze weet is: “Als God je een uitnodiging stuurt, dan sla je die niet af.” In maart 2006 sprak ze haar Shahada uit – de geloofsgetuigenis – waarbij ze getuigde dat er slechts één God is en dat Muhammad Zijn Boodschapper is. Ze werd Muslim.

Voor ze dat deed, had ze veel over de Islam gelezen. Later studeerde ze bij de plaatselijke Muslim leiders, zowel die van de grootste groep in de Islam (Soenni) als de Soefie, de mystieke traditie van de Islam. Ze begon te bidden bij het Al-Islam Centrum, een Soennitische groep die hoofdzakelijk Afrikaans-Amerikaans is. Op sommige momenten voelde het beoefenen van de Islam aan als thuiskomen. In de Episcopale kringen van Seattle was Redding hoofdzakelijk met blanken omgegaan. “Om binnen te komen in Al-Islam en eraan te worden herinnnerd dat er meer kleurlingen zijn in de wereld dan blanken, dat was op zich al een opluchting” zei ze.

Ze stelde vast dat de discipline om vijf keer per dag te bidden – een van de vijf pijllers van de Islam die alle Muslims moeten naleven – haar een diep gevoel van verbondenheid met God heeft gegeven, iets waar ze zo naar had verlangd. Dat kwam door “de wetenschap dat ik me op elk moment tussen twee gebeden in bevind”. Ze vergelijkt het met verliefd zijn, het voortdurend uitkijken naar “al die afspraakjes met God … Een leven leiden waarin je God opzettelijk en bewust gedenkt, verandert doodgewoon alles.” Vrienden die niet wisten dat ze de Islam praktiseerde vertelden haar dat ze straalde.

Behalve de vastgelegde gebeden die ze in het Arabisch verricht, vijf keer per dag, zegt Redding dat haar gebeden niet uitsluitend Islamitisch noch uitsluitend Christelijk zijn. Het zijn gewoon haar persoonlijke gesprekjes met God of Allah – ze gebruikt beide namen afwisselend. “Het is dezelfde persoon, het is bidden tot dezelfde God. In veel opzichten”, vertelt ze, “was tot de Islam komen zoiets als bij een familie binnenkomen waar ik van vervreemd was. We hebben niet alleen dezelfde God, maar in Abraham hebben we ook dezelfde voorvader.”

 

Een gezamenlijk begin

Inderdaad: Islam, Christendom en Jodendom gaan allemaal terug tot Abraham, de patriarch van het Jodendom, die wordt beschouwd als de geestelijke vader van de drie godsdiensten. Ze delen een gezamenlijk geloof in één God, en er staan een aantal gelijkaardige verhalen in hun heilige teksten. Maar er zijn ook veel belangrijke verschillen.

Muslims zien de Quran als het onvervalste Woord van God, overgebracht door de Engel Gabriel aan Muhammad. Terwijl ze wel geloven dat de Torah en de Evangeliën Openbaringen van God bevatten, geloven ze dat die Openbareingen door de mensen verkeerd werden begrepen of verkeerd behandeld.

Het belangrijkste verschil tussen Muslims en Christenen gaat over de goddelijke natuur van Jezus. Muslims geloven in de maagdelijke geboorte van Jezus, dat hij een Boodschapper van God was, dat hij levend ten hemel is opgenomen en aan het einde der tijden zal terugkeren om het kwaad te vernietigen. Ze geloven niet in de Drieëenheid, de goddelijke natuur van Jezus of zijn dood en verrijzenis. Voor de Christenen vormen het geloof in Jezus’ goddelijke natuur, in zijn dood aan het kruis en in zijn verrijzenis juist het hart van hun geloof, net als het geloof dat er één God is die zowel Vader is, als Zoon en Heilige Geest.

Redding’s visie hierop, zelfs nog voor ze de Islam aannam, is eerder een eigen interpretatie. Ze gelooft dat de Drieëenheid een idee is over God maar niet letterlijk kan worden genomen. Ze gelooft niet dat Jezus en God één en dezelfde zijn, maar veeleer dat God meer is dan Jezus. Ze gelooft dat Jezus de zoon van God is, in die mate dat àlle mensen kinderen van God zijn, en dat Jezus goddelijk is, zoals àlle mensen goddelijk zijn: omdat God aanwezig is in alle mensen. Zij gelooft dat wat Jezus zo uniek maakt het feit is dat, van alle mensen, hij de beste belichaming was van het “van-God-vervuld-zijn” en het “zich-volledig-vereenzelvigen-met-Gods-Wil”.

Ze gelooft wel dat Jezus aan het kruis is gestorven en dat hij is verrezen, en erkent het feit dat dit geloof in tegenspraak is met de leer van de Quran. “Dat is iets wat voor de rest van mijn leven een uitdaging voor mij zal blijven” zei ze. Ze beschouwt Jezus als haar Verlosser. In tijden van wanhoop “heeft hij me met God verbonden” zei ze, omdat ze weet dat Jezus heeft geleden en dit lijden te boven is gekomen. Dat betekent niet dat ze geen diepe relatie met Muhammad zou kunnen ontwikkelen: “Ik ben nog bezig met hem te leren kennen”, zei ze.

 

Een zaak van interpretatie

Sommige godsdienstgeleerden begrijpen Redding’s denkwijze. Terwijl de algemene Christelijke opvatting is dat Jezus God is en dat hij ter wereld kwam en een mensenlichaam aannam, geloven andere Christenen dat zijn goddelijkheid betekent dat hij de geest van God belichaamde in zijn leven en werk, aldus Eugene Webb, professor emeritus in vergelijkende godsdienstwetenschappen aan de Universiteit van Washington. Webb vindt het mogelijk om tegelijk Muslim en Christen te zijn. “Het is een zaak van interpretatie. Maar veel mensen aan beide zijden geloven niet in interpretatie.”

Ihsan Bagby, geassocieerd professor Islamitsche studies aan de Universiteiit van Kentucky, is het eens met Webb, en voegt eraan toe dat de Islam de neiging heeft hier iets flexibeler in te zijn. Muslims kunnen geloven in Jezus – zolang ze geloven in de boodschap van Muhammad.

Andere geleerden zijn sceptisch. “De theologische overtuigingen zijn onverzoenbaar”, zei Mahmoud Ayoub, professor Islamitische studies en vergelijkende godsdienst-wetenschappen aan de Tempeluniversiteit in Philadelphia. Islam stelt dat God één is, uniek en ondeelbaar. “Om te zeggen dat Jezus God is, zou voor een Muslim godslastering zijn.”

Frank Spina, episcopaal priester en tevens professor Oud-Testament en bijbelse theologie aan de Pacific Universiteit van Seattle, stelt het cru: “Ik denk gewoon niet dat zoiets werkt”, meent hij, “Ik denk dat je de essentie van het Christendom moet opgeven om de stappen te zetten die zij heeft gezet. De essentie van het Christendom is niet dat Jezus een fantastische Rabbi was of zelfs een groot Profeet, maar dat hij effectief de incarnatie, de vleeswording, is van de God die de wereld heeft geschapen… (**) Het Christendom staat of valt met wie Jezus is.” Spina zegt ook dat priesters – hij en Redding – geloften van toewijding aan de doctrines van de Kerk hebben afgelegd. “Dat betekent dat niemand van ons in zijn eentje mag uitmaken wat hij denkt.”

Redding weet dat er veel Christenen en Muslims zijn die haar niet als “beide” willen aanvaarden. “Daar maal ik niet om”, zegt ze. “Ze kunnen me mijn doopsel niet ontnemen.”
En zoals zij het ziet kan ook niemand zeggen dat ze geen Muslim is, aangezien ze haar geloofsgetuigenis heeft uitgesproken om Muslim te worden. Al sluit ze niet uit dat ze op een dag toch voor het een of het ander zal kiezen, is er volgens haar toch meer kans “dat ik 100 procent Christen en 100 procent Muslim zal zijn op de dag dat ik sterf.”

 

Verdiepte spiritualiteit

Tegenwoordig neemt Redding zowat overal waar ze gaat een hoofddoek mee, zodat ze vijf keer per dag kan bidden. Op vrijdag bidt ze met een twintigtal anderen in het Al-Islam Centrum. Op zondag bidt ze in de kerk, meestal in Sint-Clementinus van Rome in de Mount Baker wijk.

Er is één zaak waarvoor ze elke dag bidt: “Ik bid dat ik geen schandaal veroorzaak of schande breng over mijn tradities.” Muslim te zijn heeft haar inzicht verschaft in het Christendom, vertelt ze. Het feit bijvoorbeeld dat de Islam Jezus als een mens ziet, niet God, versterkt voor haar de overtuiging dat “we kunnen zijn zoals Jezus. We hebben geen excuses.”

Doug Thorpe, die samen met Redding in het comité voor geloofsvorming in Sint-Marcus diende, zei dat hij probeert alle dimenties van haar geloofskeuzes te begrijpen. Maar hij heeft gezien hoe het haar spiritualiteit heeft verdiept en het heeft hem ertoe aangezet de Quran te lezen en dieper over zijn eigen geloof na te denken. Hij gelooft dat Redding geroepen wordt. Ze is “gewoon door haar aanwezigheid een brugpersoon” zei Thorpe, “en we hebben dringend nood aan die brugmensen.”

In haar auto heeft Redding een kruis, gemaakt van heldere kristallen kralen, opgehangen en daarnaast bengelt een hartvormig lederen voorwerp met daarin het Arabische symbool voor Allah geëtst. “Voor mij symboliseert dat wie ik ben”, zei Redding. “Ik kijk door Jezus en ik zie Allah.”

(*) Studiecentrum dat op initiatief van senator J.W. Fulbright na WO II werd opgericht met het doel vrede en verdraagzaamheid te bevorderen door uitwisseling van studenten.

.

Bron: http://islamnewsroom.com/news-we-need/316-muslimpriest

______________________
UPDATE
Onlangs ontdekte ik dit filmpje met haar:  http://www.youtube.com/watch?v=Kd9i-SqIDy4
Ze is dus intussen “ontslagen” als priester – tot haar groot verdriet. Moge Allah haar laten zien dat niets gebeurt zonder Zijn Wil en dat Hij haar op die manier heeft geholpen om weg te komen van die elementen in haar functie als priester die tegen de Islam, tegen haar totale onderwerping en gehoorzaamheid aan Hem, ingaan.
______________________
(**) Reflectie van Mariam:
Als deze stelling waar is – en zo staat inderdaad in de geloofsbelijdenis, de formulering van de kern van het Christelijke geloof… hoeveel Christenen zijn dan nog ècht Christen?
Vanuit mijn eigen achtergrond als Christen, terugdenkend aan mijn eigen strijd om het allemaal te vatten, aan de gesprekken die ik destijds had met andere Christenen of opving van anderen, en zelfs uit een les aan het seminarie van Gent (!) waarbij de Goddelijke natuur van Jezus in vraag werd gesteld, denk ik dat er velen uit de boot vallen en met hun visie op God en Jezus dichter bij de Islam staan dan ze graag toegeven …
De Islam heeft jammer genoeg door de misdaden van enkelen en door heel efficiënte haatcampagnes (vermomd als informatie) een reputatie gekregen waardoor je niet staat te springen om er zelf ook bij te horen. Maar de èchte Islam, de zuivere manier om God – en God alléén – als Heer van je leven te erkennen, te aanvaarden, te gehoorzamen en te aanbidden … dat is een levenswijze waarvan je alleen kan dromen – identiek aan de levenswijze van de eerste christenen, waar met zoveel ontroering en trots over wordt verteld – tenzij je de stap zet naar wat in het Arabisch wordt omschreven als “Sa-La-Ma”: onderwerping in gehoorzaamheid, in volledige oprechtheid en uit vrije wil, en in vrede met God, jezelf en je omgeving = ISLAM.
Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Muslim worden en getagged met , , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.