Ramadan – Juz per Juz (2)

JUZ 1 : SURAH AL FAATIHA EN BAQARAH

Steunend op de boodschap in de inleiding tot deze reeks, vermeldt Allah degene die werkelijk nut haalt uit de Quran in de inleiding van Soera al-Baqarah:

“Dit is het Boek. Daarin is geen twijfel.
Het is Leiding voor hen die Taqwa hebben.”
(De Edele Quran 2:2)

In besprekingen van de Quran wordt de betekenis van Zijn uitspraak “Dit is het Boek” verstaan zoals we tegenwoordig een uitspraak als “Dit is het echte werk” zouden verstaan. Het is geen gewoon boek. Het is geen boek dat je eventjes ontspannen overloopt, lekker lui in de zetel, of in de wachtzaal van de dokter. Dit boek is een ernstige zaak omdat de inhoud ervan Leiding is. Het gaat over datgene wat je zal redden op de Dag des Oordeels en watje eeuwig geluk zal bezorgen.

Om dit te bereiken lanceert Allah een van de vele uitdagingen die we in de Quran vinden en die trouwens vaak over de Quran zelf gaan: het bevat geen twijfel. Dat is echt wel een gedurfde uitspraak, maar evenzeer een uitdaging voor degenen die Ayat per Ayat willen napluizen, woord per woord, letter per letter. Er is geen twijfel in te vinden, en je kan er dus maar beter gerust en zeker over zijn. Het is dan ook niet toevallig dat het woord Imaan (vaak al te vrij vertaald als geloof) afstamt van het wortelwoord “aamana”, wat betekent: “veilig, zeker, gerust zijn”. Echt “geloof” is in de Islam dus gestoeld op veiligheid en zekerheid. Het kan nooit “blind geloof, blind vertrouwen” zijn. Dat brengt ons naar de slotwoorden van deze prachtige Ayah: het is Leiding voor degenen die Taqwa hebben.

We hebben dus een wonderbaarlijk Boek, een boek als geen ander. Je zal er geen twijfel in vinden, maar het leidt je juist naar ware zekerheid en veiligheid van de ziel. En dit Boek is Leiding, maar niet voor om het even wie: enkel voor hen die Taqwa hebben. De betekenis van de wortel van “Taqwa” is “vermijden wat men niet graag heeft” of “zich afschermen voor wat men vreest”. Gebruikt in de Islam betekent het dat je jezelf beschermt tegen de straf van Allah. De beroemde Gezel en geleerde Ibn’Abbaas heeft over “degenen die Taqwa hebben” het volgende verklaard: “Zij zijn de gelovigen, die vermijden partners toe te kennen aan Allah en die gehoorzaam zijn aan Hem en aan Zijn geboden.” Ibn ‘Abbaas heeft ook gezegd dat zij zijn “degenen die Allah’s bestraffing vrezen, die zou voortvloeien uit het feit dat ze de ware Leiding, die ze herkennen en kennen, verlaten. Ze hopen ook op Allah’s barmhartigheid door te geloven in wat Hij heeft geopenbaard.”

In deze duidelijke beschrijving illustreert Ibn ‘Abbaas voor ons een heel belangrijk concept in verband met de toestand van Taqwa: ze staat nooit los van aanbidding (‘Ibaadah) in de Quran. Aanbidding kan je omschrijven als het doen van wat Allah heeft bevolen en het vermijden van wat Hij heeft verboden. Aanbidding werd ook omschreven als alle daden waar Allah van houdt, of het nu daden van het hart zijn, van de tong of het lichaam.

Om voordeel te halen uit de Quran wordt van de Muslim dus oprechtheid en vastberadenheid vereist. Nogmaals: het is niet zomaar een boek en je kan het niet lezen zoals je een ander boek leest. Het moet worden gelezen op een manier die lijkt op de manier waarop iemand een kaart leest wanneer hij de weg kwijt is en in levensgevaar verkeert. Zo iemand zal al zijn aandacht op de kaart voor hem richten, in de hoop te kunnen ontsnappen aan een ramp. Op dezelfde manier benaderen we de Quran op een ernstige manier, om te vermijden dat we achteloos worden en daardoor misleid raken, wat ons naar de Hel voert. De Quran moet dus worden benaderd met een hart dat bereid is de Leiding die het ontdekt te begrijpen en toe te passen. Wat zou anders dit lezen onderscheiden van het lezen van een ander boek? Het onderscheid wordt niet gemaakt door een mooie, melodieuze stem, maar de ware sleutel tot het lezen ervan is de houding. Hierover vinden we een andere Ayah:

“Waarlijk, hierin ligt een Boodschap
voor ieder die een hart en inzicht heeft,

en die zijn oor geeft
en oprecht getuigt (van de waarheid).”

(De Edele Quran 50:37)

Dit vers benadrukt de betekenissen die hierboven werden aangehaald, door de lezer erover in te lichten dat iemand enkel met inzicht en aandacht voordeel haalt uit de Quran. Ad-Dahhak, een van de grote Tafsirgeleerden, heeft over dit vers gezegd: “De Arabieren hadden de gewoonte te zeggen dat iemand zijn oor heeft gegeven wanneer hij luistert met zijn oren terwijl zijn hart aanwezig is en niet afwezig.” En Ibn Qutaibah heeft gezegd: “Luister naar het Boek van Allah terwijl je hart en geest aandachtig zijn, niet onachtzaam noch afstandelijk.” Toch zullen velen verzen voordragen terwijl hun hart veraf is, zodat hun ogen vallen op verzen over bestraffing zonder dat ze erdoor worden geraakt of gestopt. Dit terwijl de Gezellen de Sunnah van onze geliefde Boodschapper Muhammad (Allah’s vrede en zegeningen over hem) volgden door bij deze verzen een pauze in te lassen – soms zelfs te wenen, of andere keren om Allah te vragen om Zijn bescherming en vergiffenis – maar altijd om over hun betekenis na te denken en hun eigen daden in het licht van dat vers te bekijken.

We beëindigen dus de selectie voor deze eerste dag van de Ramadan met het gedenken van de gewoonte die de Gezellen van de Profeet hadden in hun benadering van de Quran.

Abu ‘Abd al-Rahmaan al-Sulaamie verklaart dat, telkens de mensen die hen (de Opvolgers of Tabi’ien) de Quran aanleerden (mensen als `Uthmaan ibn Affaan, `Abdullaah ibn Mas`ood en anderen, moge Allah tevreden over hen zijn), ze hen tien verzen van de Quran leerden en niet verder gingen totdat ze die verzen hadden begrepen, met wat zij bevatten aan regelgeving en geboden. Ze zegden: “We leerden de tekst van de Quran en bestudeerden er alle ideeën en geboden van.” Dit verklaart waarom ze zo lang deden over het aanleren van een hoofdstuk (Soera). Anas (moge Allah tevreden zijn over hem) heeft gezegd: “We hadden enorm respect voor degene die de twee Soera’s van de Quran had geleerd: al-Baqarah en Aali ‘Imraan.”

Ibn ‘Umar (moge Allah tevreden zijn over hem) heeft er volgens Maalik acht jaar over gedaan om deze Soera’s te leren (zie “Usool at-Tafseer” door Ibn Taimiyyah), terwijl sommige studenten ze tegenwoordig (uiteraard zonder ze te begrijpen) op een paar maand tijd leren. Vandaar dat hun ernstige en oprechte benadering van de Quran – zoekend naar zijn Leiding zoals Allah die heeft bedoeld – totaal anders was dan de onze op de dag van vandaag.

Het punt dat we vandaag hieruit meedragen
is dat onze benadering van dit
wonderbaarlijke Boek moet veranderen.

Onze houding moet fundamenteel anders worden als we ooit willen horen tot de mensen van Taqwa en dus tot degenen die voordeel zullen halen uit de Quran. We moeten teruggrijpen naar de gebruiken van onze voorgangers, door ons eraan te herinneren dat deze Quran het woord van Allah is, gesproken en aan ons neergezonden van boven de zeven hemelen, opdat we Leiding zouden verwerven. Onze houding bij het lezen ervan moet er een zijn waarbij het doel niet is om een pagina of een Juz af te werken, maar veeleer om te begrijpen wat we lezen, met de oprechte intentie er ook naar te handelen, het toe te passen als het om een gebod gaat en het te vermijden als het om een verbod gaat. Als we ons daardoor moeten beperken tot slechts enkele Ayah’s per dag, bedenk dan dat we niet beter zijn dan de Gezellen die er even lang over deden om er nut uit te halen en die zoveel beter geleid waren dan wij.

Laten we afsluiten met deze woorden van al-Khatieb al-Baghdaadi:

“Wees niet tevreden met kennis
die niet wordt vergezeld door actie,

noch met actie zonder kennis om haar te leiden.
Maar huw de twee met elkaar
door te handelen op basis van kennis,

zelfs als het resultaat daarvan is
dat je van beiden minder bereikt.”

Moge Allah ons vasten aanvaarden en ons helpen om mensen te worden die horen tot de mensen van de Quran, tot degenen die worden beschreven door de Profeet (Allah’s vredeen zegeningen over hem) in de authentieke Hadith als degenen die handelen volgens de Quran. Amien.

 

____________

De Auteur: Ali Shehata
Bron: http://muslimmatters.org/2008/09/02/ramadan-reflections-a-daily-journey-through-the-quran-2/
Dit bericht werd geplaatst in Ramadan en getagged met , , . Maak dit favoriet permalink.